Με θρησκευτική κατάνυξη και έντονη συμμετοχή των κατοίκων γιορτάστηκε και φέτος στον Πολύγυρος η μνήμη του Αγίου Βλασίου, με επίκεντρο το ομώνυμο εξωκλήσι που βρίσκεται στην είσοδο της πόλης.

Το απόγευμα της παραμονής τελέστηκε ο πανηγυρικός Εσπερινός και η αρτοκλασία, ενώ ακολούθησε η περιφορά της ιερής εικόνας και του ιερού λειψάνου του Αγίου Βλασίου, σε κλίμα ευλάβειας. Όπως κάθε χρόνο, οι οικονομάδες του ναού ετοίμασαν και προσέφεραν καφέ και παραδοσιακά κεράσματα στους πανηγυριώτες, κρατώντας ζωντανό ένα από τα παλαιότερα έθιμα της πόλης. το πρωί θα τελεστεί πανηγυρική Θ. Λειτουργία. 

Ιστορικό και λαογραφικό υπόβαθρο του εξωκλησιού του Αγίου Βλασίου

Ένα από τα εννέα ιστορικά εξωκλήσια του Πολυγύρου

Σύμφωνα με την ιστορική καταγραφή του Γ. Κοτσιάνου στο έργο του «Πολύγυρος», το εξωκλήσι του Αγίου Βλασίου συγκαταλέγεται στα εννέα ιστορικά εξωκλήσια που περιβάλλουν την πόλη. Ο Πολύγυρος, ήδη από τα προεπαναστατικά χρόνια, διέθετε μια ιδιότυπη «στεφάνη» παρεκκλησίων, τα οποία λειτουργούσαν ως πνευματικοί φύλακες του οικισμού.
Το εξωκλήσι του Αγίου Βλασίου τοποθετείται στα νοτιοδυτικά της πόλης και αποτελούσε σημείο αναφοράς για τους κατοίκους της ευρύτερης περιοχής.

Η συνέχεια μετά την καταστροφή του 1821

Αν και ο κεντρικός ναός του Αγίου Νικολάου και το παρεκκλήσι του Αγίου Χαραλάμπους κάηκαν ολοσχερώς από τους Τούρκους κατά την καταστροφή του Πολυγύρου το 1821, το εξωκλήσι του Αγίου Βλασίου αναφέρεται στις πηγές ως ένα από τα σημεία που επαναλειτούργησαν άμεσα μετά την απελευθέρωση, διατηρώντας τη λατρευτική συνέχεια της περιοχής.

Προστάτης των κτηνοτρόφων και λαϊκή πίστη

Στα αρχεία της Ιστορικής και Λαογραφικής Εταιρείας Χαλκιδικής (ΙΛΕΧ), ο Άγιος Βλάσιος αναφέρεται ως προστάτης των κτηνοτρόφων, κάτι που συνδέεται άμεσα με το παρελθόν του Πολυγύρου ως κτηνοτροφικού κέντρου.
Η 11η Φεβρουαρίου ήταν παραδοσιακά ημέρα απόλυτης αργίας: «δεν έπιαναν ούτε ψαλίδι ούτε βελόνα», ώστε να προστατευθούν τα ζώα από ασθένειες, σύμφωνα με τη λαϊκή πίστη.

Αρχιτεκτονική απλότητα και το «Πανηγύρι του Χιονιού»

Το εξωκλήσι του Αγίου Βλασίου είναι μονόχωρο, πέτρινο, με κεραμοσκεπή, χαρακτηριστικό δείγμα της λιτής μεταβυζαντινής εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής της Χαλκιδικής, σχεδιασμένο για αγροτική και ποιμενική χρήση.

Σε παλαιότερες καταγραφές (Πρακτικά Συμποσίου Ιστορίας Χαλκιδικής), αναφέρεται ότι λόγω της ημερομηνίας εορτασμού (μέσα στον Φλεβάρη), το πανηγύρι του Αγίου Βλασίου στον Πολύγυρο γινόταν συχνά με χιόνια. Αυτό δεν εμπόδιζε τους κατοίκους να μεταβαίνουν εκεί με τα ζώα τους για να πάρουν την ευλογία του Αγίου ("για να μην τους πονάει ο λαιμός" – ο Άγιος Βλάσιος θεωρείται ιατρός του λάρυγγα).

του Θ. Δούκα